Önemli Gelişmeler
Anayasa Mahkemesi (AYM), devletin gözetimi ve denetimi altında fuhuş yapılmasına olanak sağlayan 24 Nisan 1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun 128'inci maddesinin iptaline karar verdi. 16 Temmuz 2026 tarihinde oybirliğiyle alınan bu karar, 17 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. İptal kararının yürürlüğe girmesi için ileri bir tarih belirlenmezken, düzenleme Resmî Gazete'de yayımlandığı tarih itibarıyla yürürlükten kalktı.
Söz konusu madde, Sağlık Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığına devlet denetimi altında fuhuş yapılmasına ilişkin düzenleme ve denetim yetkisi veriyordu. İptal süreci, Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 3'üncü İdari Dava Dairesi, Mardin 3'üncü İdare Mahkemesi ve Danıştay Dördüncü Dairesi'nin idari işlemler kapsamındaki başvurularıyla başladı. Üç ayrı mahkeme, kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle AYM'ye başvurdu ve yüksek mahkeme dosyaları birleştirerek inceledi.
Öne Çıkan Noktalar
- Oybirliğiyle İptal: AYM, 1593 sayılı Kanun'un 128'inci maddesini oybirliğiyle iptal etti.
- Anayasa'ya Aykırılık: Düzenlemenin Anayasa'nın 5'inci (devletin temel amaç ve görevleri) ve 17'nci (kişinin maddi ve manevi varlığını koruma hakkı) maddelerine aykırı olduğuna hükmedildi.
- Yoksulluk ve İstismar Vurgusu: Mahkeme gerekçeli kararında, yoksulluk, ekonomik zorunluluk, istismar ve insan ticareti gibi nedenlerle seks işçiliğine yönelen kişilerin rızalarının özgür iradeye dayanmadığının kabul edilmesi gerektiğine işaret etti.
Neden Önemli?
AYM'nin gerekçeli kararında seks işçiliğinin yalnızca bireysel tercih çerçevesinde değerlendirilemeyeceği, kişilerin içinde bulunduğu sosyal ve ekonomik koşulların da dikkate alınması gerektiği vurgulandı. Yüksek mahkeme, fiziksel, ruhsal veya cinsel istismar ile ekonomik zorunlulukların etkisi altında verilen rızanın özgür irade olarak kabul edilmesinin güç olduğunu belirtti. Bu karar, Türkiye'de devlet denetimi altındaki genelev sisteminin 96 yıllık yasal dayanağını ortadan kaldırması açısından hukuki ve toplumsal açıdan büyük bir dönüm noktası oluşturuyor.

Yorumlar