Önemli Gelişmeler

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), küresel endeks sağlayıcı MSCI'nın Türkiye'ye yönelik uyarılarının ardından yatırım fonlarına yönelik önemli düzenlemeler hayata geçirdi. Bu düzenlemeler kapsamında, 28 Ağustos'tan bu yana TEFAS'a açık olan 1047 yatırım fonundan toplamda 128 milyar 749 milyon 127,5 bin liralık net çıkış gerçekleşti. Bu süreçte yatırımcı sayısında da 15 bin 817'lik bir düşüş gözlemlendi.

MSCI, Mayıs ayında başlattığı incelemelerde, bazı Türk şirketlerinin fiili dolaşım oranlarını aşağı yönlü revize etmiş ve bazı hisseleri endekslerinden çıkarmıştı. Haziran sonunda ise küçük ölçekli şirketlerdeki koordineli işlemler ve şeffaf olmayan fon sahipliklerinin fiili dolaşım oranlarını yapay olarak şişirdiğini vurgulayarak, Kasım 2026'ya kadar somut ilerleme sağlanamazsa Türkiye'nin küme düşme riskiyle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulunmuştu.

Bu uyarılara paralel olarak SPK, 28 Ağustos'ta serbest fonlara yönelik kapsamlı bir düzenleme yaparak fonların içindeki şirketlerin pay sahipliğine sınırlamalar getirdi. Dün ise fiili dolaşım oranı hesaplamasında kritik bir değişikliğe gidildi. Yeni düzenlemeyle pay sahipliğinde bildirim sınırı yüzde 5'ten yüzde 3'e indirilirken, fiili dolaşım oranları hesaplanırken dolaylı ortaklıklar ve fonların arkasındaki gerçek sahipler de dikkate alınmaya başlandı.

Bu değişikliklerin Borsa İstanbul'da da etkileri hissedildi. Düzenlemelerin yapıldığı dönemde BİST30 endeksi yükseliş gösterirken, BİSTTUMY ve BİST500 endeksleri ise düşüş yaşadı. Önümüzdeki dönemde, 20 Eylül'de yapılacak yeni endeks değişikliklerinin bu yeni fiili dolaşım hesaplamasıyla gerçekleştirileceği ve özellikle BİST30'a girecek veya çıkacak hisselerin yakından takip edileceği belirtildi. Kasım 2026 ise MSCI'nın endeks incelemesi için kritik bir tarih olarak öne çıkıyor.

Öne Çıkan Noktalar

  • SPK'nın yatırım fonlarına yönelik yeni düzenlemeleri sonrası 128,8 milyar liranın üzerinde fon çıkışı yaşandı.
  • Fiili dolaşım oranı hesaplamasında yapılan değişiklikler ve pay sahipliği sınırlamaları bu çıkışlarda etkili oldu.
  • MSCI'nın Türkiye'ye yönelik uyarıları ve Kasım 2026'daki olası küme düşme riski, düzenlemelerin arka planını oluşturuyor.

Neden Önemli?

Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) yatırım fonlarına yönelik aldığı radikal kararlar, Türkiye'nin sermaye piyasalarının şeffaflığını ve uluslararası standartlara uyumunu artırmayı hedefliyor. MSCI'nın endekslerinde yer alabilmek ve yabancı yatırımcı ilgisini sürdürebilmek için fiili dolaşım oranlarının doğru ve güvenilir bir şekilde hesaplanması büyük önem taşıyor. Bu düzenlemelerle, fonların içindeki gerçek sahiplik yapısının daha net ortaya çıkarılması ve piyasa manipülasyonlarının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Ancak, bu ani değişikliklerin kısa vadede fonlardan önemli miktarda çıkışa neden olması, piyasalarda bir miktar belirsizlik yaratmış durumda. Önümüzdeki dönemde Borsa İstanbul'daki endeks değişiklikleri ve yabancı yatırımcıların tepkileri yakından izlenecektir.