Yeşil Taksonomi Nedir ve Hangi Amaçla Yürürlüğe Girdi?

Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği, Avrupa Birliği'nin Sürdürülebilir Finans Eylem Planı ve Paris İklim Anlaşması hedefleri doğrultusunda hazırlandı. Yönetmelik, hangi ekonomik yatırımların ve sanayi faaliyetlerinin gerçek anlamda 'çevresel açıdan sürdürülebilir' kabul edilebileceğini bilimsel eşik değerler ve teknik tarama kriterleriyle tanımlıyor.

Böylece sermaye piyasalarında ihraç edilen yeşil tahviller, sürdürülebilir sukuklar, yeşil krediler ve ESG temalı yatırım fonları için bağlayıcı ve şeffaf bir mevzuat standardı tesis edilmiş oldu. Fon yöneticileri artık keyfi kriterlerle fonlarına 'yeşil' veya 'çevre dostu' etiketi yapıştıramayacak.

Greenwashing'e Karşı Sıfır Tolerans: Ağır İdari Para Cezaları

Yönetmeliğin en dikkat çekici maddeleri arasında, şirketlerin çevresel performanslarını olduğundan daha yüksek göstermelerini engelleyen 'yeşile boyama' (greenwashing) tedbirleri yer alıyor. Sermaye piyasasında işlem gören halka açık şirketler ve finans kuruluşları, sürdürülebilirlik raporlarında yer verdikleri yeşil faaliyet beyanlarını bağımsız denetimden geçmiş verilerle kanıtlamak zorunda olacak.

SPK ve ilgili denetleyici kurumlar, yanıltıcı veya dayanaksız yeşil fon pazarlaması yapan aracı kurumlara, portföy yönetim şirketlerine ve sanayi kuruluşlarına ağır idari para cezaları ile ihraç izinlerinin iptali cezalarını uygulayabilecek.

6 Temel Çevresel Hedef ve Kapsanan Sektörler

Yeşil Taksonomi, 6 ana çevresel amaç doğrultusunda yapılandırıldı: İklim değişikliğinin azaltılması, iklim değişikliğine uyum, su ve deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı, döngüsel ekonomiye geçiş, kirliliğin önlenmesi ve biyoçeşitliliğin korunması.

İlk etapta enerji üretimi (güneş, rüzgar, hidrojen), demir-çelik ve çimento imalatı, elektrikli ulaşım altyapısı, yeşil binalar ve sürdürülebilir tarım sektörleri taksonomi kapsamına alındı. Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon hedefine ulaşmasında bu yönetmelik ana kılavuz işlevi görecek.

Finans sektörü temsilcileri, yeni yönetmeliğin uluslararası yeşil fonların Türkiye'ye akışını hızlandıracağını ve Türk sanayisinin yeşil dönüşüm finansmanına erişimini kolaylaştıracağını belirtiyor.