BYD, Türkiye'deki 1 Milyar Dolarlık Yatırımını Askıya Aldı

BYD, Manisa'da hayata geçirmeyi planladığı 1 milyar dolarlık fabrika yatırımını resmi olarak askıya aldı. Şirket Başkan Yardımcısı Stella Li tarafından Reuters'a yapılan açıklama, Türkiye'nin uzun süredir beklediği dev projenin en azından şimdilik rafa kalktığını doğruladı.

Yatırım Sürecinde Yaşanan Belirsizlikler

BYD, Türkiye'de yıllık 150.000 araç üretim kapasitesine sahip bir fabrika kurma vaadiyle çeşitli teşvikler elde etmişti. Bu teşvikler arasında ek gümrük vergisinden muafiyet, Seal U DMI modelinin yüzde 30 ÖTV ile satılması ve arazi tahsisi yer alıyordu. Ancak şirket, bu teşvikler kapsamında yaklaşık 60.000 araç satışı gerçekleştirmesine rağmen fabrika inşaatına başlamadı. Süreç içerisinde Çin'den işçi getirileceği iddiaları ve teknoloji transferine yönelik Çin hükümetinin tutumu gibi konular gündemi meşgul etti.

Sektörel Etkiler ve Kullanıcıların Durumu

Yatırımın askıya alınması, Türkiye'deki 60.000'i aşkın BYD kullanıcısı için ciddi bir belirsizlik ortamı yarattı. Gümrükten yeni araç girişinin durması, uygun fiyatlı modellerin listelerden kaldırılması ve yedek parça temin sürelerinin uzaması, araç sahiplerini olumsuz etkiledi. Bakanlık, verilen teşvikler karşılığında alınan teminat mektupları üzerinden BYD'ye yaptırım uygulanabileceğini duyurdu; ancak teminatın detayları henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.

Bu krizin arka planında Avrupa'nın "Made in EU" düzenlemeleri ve BYD'nin Macaristan fabrikasına öncelik vermesi gibi çok boyutlu etkenler bulunuyor. Ayrıca, Türkiye'nin Çinli üreticilere uyguladığı yüzde 40 ek vergi ve 20 servis zorunluluğu gibi kurallar da sürecin bir parçası oldu. Yatırımın durmasıyla birlikte istihdam beklentileri boşa çıkarken, tüketici güveni ve gelecekteki yatırım iştahı konusunda soru işaretleri oluştu.